Jun
10
George BERKELEY
Filed Under Filozof | Leave a Comment
George Berkeley (1685 – 1753) urodził się w Irlandii, w Kilkenny. W wieku piętnastu lat wstąpił do Trinity College w Dublinie, gdzie otrzymał bardzo nowoczesne wykształcenie. Po ukończeniu nauki został w Dublinie, aby kontynuować studia aż do ukończenia ich w 1707 r. Wkrótce po ukończeniu, w młodym jeszcze wieku wydał swe główne dzieła filozoficzne. W 1709 objął stanowisko kościelne w Dublinie i Londynie. Na krótko zamieszkał w Newport w stanie Rhode Island, gdzie pragnął założyć szkołę kapłańską dla mieszkańców; jednakże nie otrzymał funduszy rządowych, i musiał zrezygnować. Powrócił do Londynu w 1732 r. i w 1734 został mianowany biskupem Cloyne w Irlandii. W 1752 wycofał się z życia publicznego i powrócił do Oxfordu. Zmarł w styczniu 1753 r.
May
20
Locke-własności pierwotne i wtrórne
Filed Under Filozof, Pogląd | Leave a Comment
WŁASNOŚCI PIERWOTNE I WTÓRNE
Wszystko to co znajduje się w umyśle Locke nazwał “ideą”. Bezpośrednio poznajemy jedynie idee nie zaś rzeczy; są też jedynym punktem wyjścia wiedzy.
Idee odpowiadają dwóm własnościom rzeczy: “pierwotnym” (obiektywnym) i “wtórnym” (subiektywnym). Własności pierwotne to takie cechy, które “zupełnie nie dają się oddzielić [od ciała], w jakimkolwiek znajdowałoby się stanie; takie cechy, które zachowuje ono stale i trwale, przy wszystkich modyfikacjach i przemianach, jakich doznaje ono pod działaniem wszelkich sił możliwych.” Własności wtóre, twierdzi Locke, “w samych rzeczach nie są niczym innym niż zdolnościami wywołania w nas różnych wrażeń dzięki cechom pierwotnym tych rzeczy, to znaczy dzięki ich wielkości, kształtowi, układowi i ruchowi ich niedostrzegalnych cząstek; takimi cechami są barwy, dźwięki, smaki i tym podobne”. Locke nazwał własności pierwotne cechami rzeczywistymi, ponieważ są w przedmiotach “niezależnie od tego, czy je zauważamy, czy nie”. Co do własności wtórnych, Locke stwierdził: “Odejmijcie zmysłowe doznawanie tych cech: niech oczy nie widzą światła ani barw, uszy niech nie słyszą dzwięków, niech podniebienie nie smakuje, a nos nie wącha; wtedy wszystkie barwy, smaki, zapachy i dźwięki, jako takie poszczególne idee, znikną i przestaną istnieć, a pozostaną tylko ich przyczyny, to znaczy: wielkość, kształt i ruch cząstek”.
May
16
Locke-emipryczne pochodzenie wiedzy
Filed Under Filozof | Leave a Comment
EMPIRYCZNE POCHODZENIE WIEDZY
Locke niczym pozostali empiryści sądził, iż cała wiedza pochodzi wyłącznie od zmysłów i z doświadczenia. Twierdził, iż umysł jest jak “czysta karta, niezapisana żadnymi znakami, która nie ma idei”. Zdobywa zaś idee poprzez doświadczenie, które dostarcza w postaci wrażeń i refleksji materiału, który umysł opracowuje, analizuje oraz uporządkowuje. Locke stwierdził, iż wszystko czego umysł jest świadomy jest ideą.
Doświadczenie nabywamy na dwóch drogach: doświadczając rzeczy zewnętrznych, czyli przez “postrzeganie” rozumiane jako doświadczenie uzyskane przez narządy zmysłowe i doświadczając samego siebie, czyli poprzez “refleksje” (bezpośrednie doświadczanie faktów wewnętrznych).
Według Locke`a stosunek obu rodzajów doświadczenia był następujący: Postrzeżenie wyprzeda refleksję, gdyż umysł wtedy dopiero zaczyna działać, gdy przez postrzeżenie otrzymał materiał do swych działań; refleksja ma natomiast tę wyższość, że wiedza na niej oparta jest pewniejsza.
Apr
11
Lock-nowy program
Filed Under Filozof | Leave a Comment
NOWY PROGRAM FILOZOFII
Locke zastąpił stary program metafizyczny przez epistemologiczny – uważał, że trzeba poznawać pojęcia o bycie, nie zaś sam byt. Twierdził, iż umysł ludzki nie jest w stanie rozwiązać zagadnień metafizyki, może jedynie badać poznanie, pochodzenie, pewność i zakres. Pogląd ten został przez jemu współczesnych zaakceptowany, poprzez co filozofia przestała być poglądem na świat, a została raczej poglądem na człowieka. Locke wskazał też metody nowej filozofii:
a) Psychologiczna: badanie pojęć w takiej postaci, w jakiej znajdują się w umyśle ludzkim.
b) Genetyczna: badanie natury pojęć na podstawie ich pochodzenia, zakładając, iż pojawia się najczęściej w postaci pierwotnej. Większe znaczenie ma psychologia dzieci i dzikich, niż psychologia ludzi dojrzałych i cywilizowanych.
c) Analityczna: aby zrozumieć pojęcia wystarczy znaleźć ich prostsze składniki